AZ Ru En
Bir kərə yüksələn bayraq bir daha enməz

Dünyada kişilər qadınlardan daha çox intihar edirlər - Araşdırma

  4

10 sentyabr Dünya İntiharların Qarşısını Alma günüdür. Statistikaya görə, hər 40 saniyədə bir insan öz həyatına son verir. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatına görə, hər il 1 milyona yaxın insan intihar edərək, həyatını itirir, eyni zamanda intihar 15-29 yaş arası gənclərdə yol qəzalarından sonra ən çox görülən ikinci ölüm səbəbidir.

Keçən il ABŞ-da yayımlanan bir araşdırmaya görə, intihar edən tək bir nəfər 135 nəfər üzərində sarsıdıcı bir təsir yaradır. Ancaq bu statistikalara baxmayaraq, intihar lazım olduğu qədər ələ alınan və diqqət çəkilən bir mövzu deyil.

Kentucky Universitetindən həkim Culia Cerel deyir ki,  intihar edən insana özünü yaxın hiss edənlər üzərində bu hadisənin yaratdığı psixiatrik təsir daha ağırdır.

BBC Türkcə, Dünya İntiharının Qarşısını Alma Günündə intiharla bağlı düşüncələri olan biri ilə necə danışmaq lazım gəldiyini araşdırıb. Demokratikmusavat.com "Yeni Müsavat"a istinadən bu araşdırmaların nəticəsini təqdim edir.

Hansısa formada danışmağa başlayın

Əqli sağlamlıq məsələləri üzərində çalışan sosial yardım qurumu olan "Rethink"in sözçüsü Emma Kerrinqton intiharla bağlı danışıqların doğru və ya yanlış bir yolu olmadığını, vacib məsələnin bu mövzu ilə bağlı danışmaq olduğunu vurğulayır.

Kerrinqton deyib ki, ilk növbədə bunun çətin bir danışıq olduğunun fərqinə varmalıyıq: "Bunlar hər gün etdiyimiz söhbətlər deyil. Bu səbəbdən də təbii ki, gərgin olacaqsınız və bunda da bir problem yoxdur. Vəziyyəti daha pis həddə çatdıra bilməzsiniz. Çünki onsuz da bu, pis bir durumdur. Vacib olan odur ki, ittiham etmədən dinləyəsiniz".

İngiltərədə intihara qarşı mübarizə aparan "Samaritans" təşkilatı intihar etməyə meylli biri ilə danışarkən aşağıdakılara diqqət edilməsinin vacibliyini deyir:

- Danışacağınız şəxsin rahat edəcəyi səssiz bir yer seçin.

- İkinizin də danışmaq üçün lazımi qədər vaxtı olduğundan əmin olun.

- Yanlış bir şey desəniz, panikaya düşməyin, özünüzə çox yüklənməyin.

- Qarşınızdakı şəxsə fokuslanın, göz əlaqəsi qurun, telefonunuzu kənara qoyun və bütün diqqətinizi verin.

- Səbirli olun. Bir insanın öz dərdini sizə deməsi vaxt ala bilər.

- Hə və ya yox cavablarına ehtiyac duyan suallardan daha çox uzun cavab tələb edən suallar verin. Qarşı tərəfin sizi anladığını yoxlayın.

- Danışan adamın sözünü kəsməyin və ya bir çıxış yolu təklif etməyin. Digər insanın necə hiss etməsi ilə bağlı öz fikirlərinizi irəli sürməyin.

- Professional bir dəstək aldıqlarından əmin olun.

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilarının 2016-cı il rəqəmlərinə görə, kişilər arasında intihar faizi daha yüksəkdir.

Hər 100 min kişidən 13.5 faizi, hər 100 min qadınlar 7.7-si dünya miqyasında intihar edir.

Türkiyədə bənzər statistikaya görə, kişilərdə intihar faizi hər 100 min kişidə 11,3 ikən qadınlarda 3,2-dir.

Meqapolislərdə intihar faizi yüksək olduğu halda, cəmiyyətin əsasən ayrı-seçkiliyə məruz qalan kəsimləri - qaçqın, LGBT və məhkumlar daha meylli ola bilir.

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatına görə, çatışma sahələrində yaşayan, fəlakətlərə, şiddətə, təcavüzə, itkiyə məruz qalan insanlar da riskli qruplar arasında sayılır.

Karrington bildirib ki, bir insanın çevrəsində insanlar olsa da, özünü yalnız hiss edə bilər. Bu insanlar dəstək görə bilmədikləri zaman özlərini saxlaya bilmirlər.

Cəmiyyət nə edə bilir?

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatına görə, intiharların qarşısının alınması üçün hökumətin üzərinə düşən vəzifələr də var:

- Tabuları aradan qaldırıb, mövzu ilə bağlı danışmaq.

- Gənclərin həyatın gətirdiyi stress qaynaqları ilə mübarizə apara bilməsi üçün xüsusən məktəblərdə tədris vermək.

- Səhiyyə işçilərinin intihara meylli hərəkətləri müəyyən etməsi və hərəkətə keçməsi üçün təhsil vermək.

- Riskli olan insanları müəyyənləşdirərək, uzun bir müddət boyunca onlarla ünsiyyətdə olmaq.

- Ölümcül vasitələrə çatımlılığı məhdudlaşdırmaq. 

İntihar etmək istəyənə kim yardım etməlidir?

Avstraliyanın keçmiş baş naziri Culia Gillardın rəhbərlik etdiyi "Beyond Blue" təşkilatının 3 min avstraliyalı ilə həyata keçirdiyi araşdırmaya görə, insanların yüzdə 30-u biri ilə intihar haqqında danışarsa, bu mövzu ilə bağlı yanlış fikirlər meydana gələ bilər.

Eyni zamanda  sorğuda iştirak edənlərin yarıdan çoxu intiharla bağlı düşüncələri olanlara, sadəcə, peşəkarların yardım edə biləcəyinə inanır.

Keçmiş siyasətçi Gillard isə "Təhlükədə olan birinə dəstək verməsi üçün səhiyyə mütəxəssisi olmanız lazım deyil. Sadəcə, bu danışığı aparmağa hazır olmanız lazımdır", - deyir.

Kerrington da peşəkar yardımın dərman və müalicəyə çatımlılığın təmin edilməsi üçün lazım olduğunu deyib, eyni zamanda intihar haqqında açıq şəkildə danışmağın bu mövzuda qərəzli olmadığınızı göstərəcəyini ifadə edir.

Kerrinqton eyni zamanda vurğulayır ki, haqqında qayğılandığınız şəxsə "bu gün özünü necə hiss etməsi ilə bağlı" sual vermək çox faydalıdır. Onun fikrincə, "bu gün" sözündəki vurğu sayəsində böyük bir sualla qarşılaşmış olmayacaqlar.

Kerrinqtonun fikrincə, intiharı düşünən bir şəxs bu mövzu barədə özünü ifadə etmək üçün bununla bağlı bir neçə dəfə danışmalıdır.

Fransa isə  "Ümumdünya intihara qarşı mübarizə günü"nün qeyd edilməsinə qarşıdır. Ölkənin elm adamları hesab edirlər ki, Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST) təsis etdiyi bu aksiya mahiyyətcə intihar hallarının qarşısının alınmasına yönəlsə də, əks-effekt verir,  "intihar yolunun mövcudluğunu" insanlara xatırlatmaqla ona  meyl yaradır. İntiharı dolayısı ilə təşviq edən vasitələr çox olduqca, özünəqəsd  hallarının sayı da artır.

Təhlillər göstərir ki, özünəqəsd insan həyatını bitirən vasitələr sırasında  avtomobil qəzaları ilə yanaşı gəlir.  İnsanlığın ən böyük problemlərindən birinə çevrilən bu bəla xüsusilə gənclər arasında qlobal miqyasda ölümün əsas səbəblərindəndir. Monitorinq təşkilatları intihar edənlərin orta yaş həddi kimi 43-ü göstərirlər. 

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının hesabatında qeyd edilir ki, yaşadığımız günlərdə hər 40 saniyədə bir insan özünə qəsd edir.

Hər il Yer kürəsində 1 milyon adam intihar edir, Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı məlumat verir. Azərbaycanda intiharların rəsmi statistikası yoxdur, ancaq DİN-in bəyanatlarına görə, Azərbaycanda hər il 450-500-ə yaxın intihar baş verir.

İntiharlar müharibələrdən və qətllərdən daha çox insan tələfatına səbəb olur. Bunu Dünya Səhiyyə Təşkilatının ekspertləri bildirib.

Dünya statistikasında bildirilir ki, ən yüksək intihar halları narkomanlar, əlillər, ruhi xəstələr, həmçinin xroniki alkoqolizmdən əziyyət çəkənlər arasında müşahidə olunur.

Demokratikmusavat.com

Xəbər Lenti

Məşhur futbolçu dostlarına hər ay 11 min avro MAAŞ VERİR

Yeddinci sinif şagirdinin aksiyada emosional çıxışı...

Deputatın başını kərpiclə yardılar

Bill de Blazio 2020-ci il prezident seçkilərində mübarizəni dayandırdığını bildirib

Bakıdakı gimnastika arenası heyrətləndirici təəssürat yaradıb - estoniyalı tamaşaçı

AXCP üzvlərindən Əli Kərimliyə rədd cavabı - troll şəbəkəsi Fuadın müdafiəsindən imtina edir - SENSASİON SƏS YAZISI

Günün qoroskopu: Əlavə işlərlə ifrat dərəcədə məşğul olmayın

Bakıda keçirilən bədii gimnastika üzrə dünya çempionatından ən maraqlı anlar - FOTO

“İlham Əliyev. İnkişaf - məqsədimizdir” çoxcildliyinin 88-ci kitabı çapdan çıxıb

İran, Çin və Rusiya birgə hərbi təlimlər keçirəcək

Bütün il nə üçün çalışdığımızı bilirdik- qrup hərəkətlərində Azərbaycan komandası

Antalyada rusiyalı turistləri daşıyan avtobus aşıb

"Keşlə" karyerası məni geri saldı" - Amil Yunanov

"Qəbələ" Bayılda xal qazandı, "Sabah" yenə uduzdu - YENİLƏNİB

Ölkə əzazisində faktiki hava açıqlanıb

Dənizdə dalğanın hündürlüyü 6,3 metrə çatıb

“Yuventus” 621 milyon avro qazandı

Gülgünü vurub öldürən şəxslə bağlı ilginc faktlar - FOTO

"Hiss edirdim ki, alınacaq" - Sertan Taşqın

Ayxan Abbasov qələbəni şərh etdi

"Mançester Siti"dən qol şousu

"Qəbələ" qalib gəlir, "Sabah" "Sumqayıt"a uduzdu - YENİLƏNİR

Türkiyə universitetlərindən məzun olmuş azərbaycanlı alimlərin Bakı Forumu keçiriləcək

ABŞ-da gecə klubunda açılan atəş nəticəsində iki nəfər ölüb

Rusiya Dövlət Akademik Orkestrinin baş dirijoru Dmitri Xoxlov Bakıda çıxış edib - FOTO

Bakıda dünya çempionatının qalibləri mükafatlandırılıb - FOTO

Məşhur aktyor aparacılığa başlayır

Erməni nazir Türkiyə ilə bu məsələdə razılığa gəldi

ABŞ-a demişik ki, şərtlər yerinə yetirilsə... - Ərdoğan

İranda sərnişin təyyarəsi təcili eniş edib

Abşeronda qəzaya düşən avtomobil yanıb - FOTO

Güclü külək toz dumanı yaratdı

“Azərişıq” gücləndirilmiş iş rejiminə keçdi

Bakıda "KamAz" 54 yaşlı piyadanı vurub öldürdü

Bakıda 5 top ilə qrup hərəkətlərində dünya çempionatının finalçıları müəyyənləşib

"Hücumçularımızın heç biri yüksək səviyyədə deyil" - "Sabah"ın məşqçisi

"Səbail" "Qəbələ"yə qarşı, "Sabah" "Sumqayıt"a uduzdu - YENİLƏNİR

Beynəlxalq Muğam Mərkəzində “Rast dünyası”adlı konsert təqdim olundu - FOTO

Azərbaycanın qrup komandası dünya kubokunun finalına çıxıb

Rusiyanın qrup komandası Bakıda dünya çempionatının qızıl medalını qazanıb

Azərbaycan nümayəndəsi ATƏT-ə cağırış edib - VİDEO

Millimiz yenə uduzdu

“Taktiki işləri həyata keçirə bilmədik” - millimizin baş məşqçisi

Millimizin üzvü növbəti oyuna çıxdı

"Sumqayıt" qalib gəlir - YENİLƏNİR

Azərbaycanın qrup komandası Olimpiya Oyunları-2020 üçün lisenziya qazanıb - FOTO

“Peres Ronaldonu komandada istəmirdi” - “Real”ın sabiq prezidenti

ABŞ qida və dərman almağımıza da əngəl olur - Zərif

Ukrayna AŞPA-nın sessiyasında iştirakdən imtina etdi

Milli Gimnastika Arenasında dünya çempionatı çərçivəsində qrup hərəkətlərdə komanda yarışları davam edir - FOTO

Aygün Bəylər uzun fasilədən sonra efirdə - FOTO

Üzeyir Hacıbəylinin həyatı haqqında ingilis dilində VİDEOçarx hazırlanıb

Ağdaş sakini heroinlə "ilişdi" - FOTO

Zaqatalada fındıq oğruları ələ keçdi

Müdafiə naziri cəbhəboyu zonada tikintisi davam edən hərbi hissələrdə olub - FOTO

Qazaxıstanlı gimnastlar: "Bakıya döyüşə hazır vəziyyətdə gəlmişik"

Bir zamanlar Rövşən Lənkəranskinin nəzarət etdiyi bazar sökülür

Paşinyan istədiyi adamları vəzifəyə təyin edə bilmir - Erməni KİV

Azərbaycanlı aktrisadan cazibədar FOTOSESSİYA

İranda sərnişin təyyarəsi təcili eniş etdi

"Liverpul"un zədəlisi qayıtdı

Alman gimnast: "Milli Gimnastika Arenası xoş təsir bağışlayır"

"Bunları ki, ərəblər etmir" - Rövşanə çimərlikləri tənqid etdi

Rövnəq Abdullayev: "Əsrin müqaviləsi" həm neft, həm də qeyri-neft sektorunun canlanmasına güclü təkan verib"

Futbolçuya xəyanət edən arvadı ilə bağlı yeni iddia - FOTO

Azərbaycanlı müğənni ata oldu

Şəbnəm onu öpmək istəyən Zauru pərt etdi - "Məni öldürtdürmə"

"Qarabağ"ın qapıçısının əlcəyi hərraca çıxarıldı

Alma bağlarının hər hektarına görə fermerlərə 800 manat subsidiya veriləcək

Cenevrədə BAMF-ın qaçqın və məcburi köçkünlərin hüquqlarına dair bəyanatı yayılıb

“Barselona”nın yeni forması belə olacaq

Bakıda köməksiz vəziyyətdə qalan azyaşlıya görə cinayət işi açılıb

Gizli proses: Netanyahu siyasətdən gedir - Sensasion səbəblər

"Tualet kağızı da məşhurdur" - Faiq Ağayevdən qəribə müqayisə

Tramp ABŞ-ı Kiyevdən uzaqlaşdırır - KİV

Hər zaman qapalı geyimlərdə görməyə öyrəşdiyimiz Türkan bu dəfə açıq paltarda - FOTO

Azərbaycan gimnastlarına azarkeşlik edirəm - Tamaşaçı

Rusiyada azərbaycanlılarla ermənilər arasında kütləvi dava - VİDEO

Rusiyadan öldürücü bəyanat: "S-400"lər "F-35"lərin işini poza bilər

Azarkeş: "Azərbaycanlı gimnast Zöhrə Ağamirova gənc idmançılar üçün örnəkdir"

Bu ölkədə toylar nəzarətə götürülür - Şok qadağalar

Güləşçilərimiz dünya çempionatının FİNALINDA

Nə eşq olaydı, nə aşiq... - Azərbaycanın səhnədə can verməyi arzulayan “KOR ƏRƏB”i - VİDEO

Beynəlxalq Muğam Mərkəzində “Rast dünyası” adlı konsert - FOTO

Giriş qadağandır! - Xaricdə avtomobil sıxlığı ilə necə mübarizə aparılır? - FOTO

Firuzə İbadovanın aktrisa bacısı - Məhbəs həyatı yaşamış Rəhilə İbadova - FOTO

UFO mövcuddur - Amerikalılar “51-ci zona”ya hücuma hazırlaşır

62 ildir insan yaşamayan bu kənd görənləri heyrətə gətirir - FOTO

Bakıda bədii gimnastika üzrə dünya çempionatının 6-cı günü start götürüb - FOTO

Zidanın yerinə üç namizəd

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Səudiyyə Ərəbistanının Kralını təbrik edib

"İmelda" fırtınasının qurbanlarının sayı artır - 4 ölü

Xələf Xələfov “Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fəxri diplomu” ilə təltif edilib

Rüşvət alan polis qandallanacağını hiss edib iki həmkarını güllələdi - VİDEO

Oyundan əvvəl atası ölən futbolçu qol vurdu - VİDEO

Dilarənin Maldiv sərgüzəştləri - FOTO

PSJ-də Mbappe sevinci

Fuad getdi, sən də get, Əli Kərimli! - Oktay Hacımusalı

Sorğuda sovrulanlar - Onlara "yox" deyildi

İzzət Bağırov yenidən Kərbəlaya getdi - FOTO

Keçmiş əsgər polisə məxsus PUA-nı vurub çaya saldı - VİDEO - FOTO

13 il əvvəl Moskvada azərbaycanlını öldürmüş gürcü Polşada həbs edildi

Azərbaycan Avrasiya Ölkələri Parlament Sədrlərinin IV konfransında təmsil olunacaq

Kredit borcuna görə bütün ailəsini qətlə yetirdi - VİDEO

Azərbaycan Olimpiya Oyunlarına 5-ci lisenziyanı qazandı

Ötən gün 13 cinayətin üstü “isti izlər”lə açılıb

Əli Əhmədov: "Ölkəmizdə hər bir vətəndaş özünü təhlükəsiz, əmin-amanlıq içərisində hiss edir" - FOTO

Analitik: "Azəri-Çıraq-Günəşli" yataqlar blokunda milyardlarla barel neft qalmaqdadır

İranda ağır qəzada ölənlərin sayı artıb: 13 nəfər - YENİLƏNİB - VİDEO

Xatirə İslam verilişə dar geyimdə gəldi - Alt paltarı göründü - FOTO

İranda ağır qəza: 8 ölü, 18 yaralı - VİDEO

Prezident İlham Əliyev Musa Şəkiliyevi təltif etdi

“Atamı şərlədirlər, iki il yarım həbsdə qaldı”

Azərbaycan cüdoçusu Qran-Pridə gümüş medal qazandı

UEFA-dan Rebiçə sərt cəza

Tanınmış aktyor metropolitenin işini tənqid etdi - FOTO

Həkimlər qadının qolundan ona yeni dil tikdilər - FOTO

Zakir Həsənov Belarus Təhlükəsizlik Şurasının dövlət katibi ilə görüşüb - FOTO

İtmiş Gültəkinin nağılı: xəyanət, yalan, şər...

Son dörd güləşçimiz mübarizəyə başlayır - Dünya çempionatı

"Mançester Yunayted"də 3 itki

İkinci dəfə ərə gedən Sevinc Dubayda - Bikinidə BELƏ POZ VERDİ - FOTO

Avropa İttifaqı: Plastik torbalar ödənişli olsun

Şadlıq evi cinayət yerinə döndü: Bəyin boğazı kəsilərək öldürüldü, anası bıçaqlandı

Gəncədə ata döyüldü, iki oğlu isə bıçaqlandı

"Arvadla məni baş-başa qoyur, xəbəri olur ki..." - Tacirdən efirdə ŞOK ETİRAF - FOTO

"Barselona"nı şoka salan fakt: yalan ifşa olundu

Gömrükdə böyük əməliyyat: İrandan Azərbaycana heroin keçirənlər saxlanıldı - FOTO

Beyl "Real"ın simvolunu saxlamaqdan imtina etdi - VİDEO

İTV-nin sabiq əməkdaşı faciəvi şəkildə həlak oldu

Türkiyənin energetika naziri: "TANAP və BTC iştirakçı ölkələrin rifahına böyük töhfə verib"

"Çox istəyirəm ki, bəxtim açılsın, amma hacı olmasın"

Azərbaycandan Türkiyə limanları vasitəsilə yük daşımalarının həcmi açıqlanıb

Azərbaycanlı məşhur yeni doğulan körpəsini EFİRƏ GƏTİRDİ - FOTO

Dadaşov oynadı, komandası ilk qələbəsini qazandı

Ekoloji sənədlərin verilməsi prosesi daha da asanlaşdırılacaq

Bu ölkədə də avtobus qəzası: 3 ölü

Turist avtobusunun qəzası nəticəsində 4 nəfər ölüb

Namiq Qaraçuxurlu yarıçılpaq FOTOsundan danışdı: Camaat gözləmirdi...

Azərbaycanlı futbolçu rəmzi komandada yer aldı - FOTO

İraqda avtobus partlayıb, qurbanlar var

Bu gün Azərbaycanın qrup komandası Bakıda bədii gimnastika üzrə dünya çempionatında mübarizəyə qatılır

"Sabah" "Sumqayıt"a, "Qəbələ" "Səbail"ə qarşı

22 yaşında dördüncü dəfə xərçəng olan bloqer vəfat etdi

Rus gimnastı Dina Averina Azərbaycan tamaşaçılarının dəstəyindən danışdı

Bakıda yarışlar hər zaman ən yüksək səviyyədədir - Asiya Gimnastika İttifaqı Texniki Komitəsinin prezidenti

Bədii Gimnastika üzrə Dünya Çempionatının Bakıda keçirilməsi çox qürurvericidir

“Anglo Asian Mining” Azərbaycanda yeni yataqlarda hasilata başlamağı planlaşdırır