AZ Ru En
Bir kərə yüksələn bayraq bir daha enməz

Müharibələrin səbəbkarı "silah lobbisi"dir?

  17

Ekspertlərin fikrincə, hərbi sənaye kompleksinin əsas məqsədi təkcə ABŞ-da yox, bütün dünyada silah satıb gəlir əldə etməkdir

Demokratikmusavat.com kaspi.az-a istinadən yazını təqdim edir.

ABŞ-ın İranla münasibətləri günbəgün gərginləşir. Hətta ABŞ müharibəyə hazırlıq məqsədilə özünün böyük hərbi kontingentini bölgəyə cəlb edib. Lakin İran da buna qarşılıq vermək üçün hazırlıqlar aparır. İndiki halda bütün dünya iki ölkə arasında baş verənlərin hansı təsirlərinin ola biləcəyini nəzərdən keçirir. ABŞ-la İranın hansı səbəblərdən qarşı-qarşıya gəlməsi məsələsi də müzakirə mövzusudur. İranla nüvə razılaşması əldə edildiyi halda, ABŞ-ın bu razılaşmadan çıxamsı ilə bağlı da cavabsız suallar mövcuddur. Bununla bağlı müxtəlif versiyalar səslənir. Bu versiyalardan biri də ABŞ-dakı hərbi sənaye kompleksinin müharibədə maraqlı olması məsələsidir. Bu məsələ ilə bağlı ABŞ Prezidenti Donald Trampın "Fox News" telekanalına açıqlaması şok effekti yaradıb. Belə ki, telekanalın İranla müharibənin olub-olmayacağı sualına cavabında Tramp, belə savaşa girmək istəmədiyini, ancaq onu məcbur etdiklərini deyib: "Bu ölkədə hərbi-sənaye kompleksi var, onlar daim müharibə istəyirlər. Hərbçilərimizi Suriyadan çıxarmaq istəyirəm, bəziləri çılğına dönür. Vaşinqtonda elə insanlar var ki, heç bir yerdən çıxmaq istəmirlər. "Yaxşı, Suriyada bir neçə yüz əsgər saxlayarıq" dedim. Amma onlara qalsa, əlavə əsgər göndərərdik".

Bütün bunlar onu deməyə əsas verirmi ki, son illər dünyanın müxtəlif yerlərində baş verən müharibələrin və münaqişələrin əsas səbəbkarı ABŞ hərbi sənaye komplekslərinin rəhbərləridir? Bir halda ki, silah istehsal olunursa, deməli, ondan istifadə etmək lazımdır. Silahdan kimə qarşı istifadə olunmalıdır? Təbii ki, düşmənə qarşı. Əgər bu düşmən yoxdursa... Onda onu yaratmaq vacibdir. 

Mövzu ilə bağlı "Kaspi" qəzetinə açıqlamasında "Atlas" Araşdırmalar Mərkəzinin rəhbəri, politoloq Elxan Şahinoğlubildirdi ki, Amerikada hərbi sənaye kompleksi böyük gücə malikdir: "İllərdir universitetlərdə, məktəblərdə və ya kitabxanalarda nə qədər qətliamlar baş verir. Hansısa tələbə öz yoldaşlarını qətlə yetirir və sair. Hamı bilir ki, əldə bu qədər silah olması doğru deyil, Konqresdə bununla bağlı qanun qəbul edib vətəndaşlara verilən silahları məhdudlaşdırmaq lazımdır. Bunu bir çox prezidentlər, ictimai xadimlər desələr də, Konqresdə bununla bağlı qanun qəbul edə bilmirlər. Çünki ABŞ-da hərbi sənaye kompleks, silah satan lobbi çox güclüdür. Əlbəttə ki, hərbi sənaye kompleksi Amerikanın xarici siyasətinə də təsir etmək iqtidarındadır. Ümumiyyətlə, ABŞ prezidentlərinin hər birinin dövründə kiçik və ya böyük müharibələr olub. Ronald Reyqanın dövründə Qrenada adasını ələ keçirdilər, Bill Klinton Yuqoslaviyada müharibəyə qoşuldu, ata Buş Küveytin azad edilməsi məqsədilə İraqla müharibə apardı, oğul Buş yenidən İraqa müdaxilə əmri verdi. Trampın dövründə elə bir müharibə olmayıb, amma görünür ki, hansısa müharibənin hazırlıqları gedir. Əvvəl Şimali Koreya hədəfdə idi, lakin onunla müəyyən qədər dialoq quruldu. İndi əsas hədəf İrandır. Ancaq İran nə Suriyadır, İraqdır, nə də Liviyadır və bu dövlətlərin heç birinə bənzəmir. İranla müharibə bir çox dövlətlərə, elə bölgənin özünə baha başa gələ bilər. Əslində indiki halda hər iki tərəf müharibədən çəkinir".

E.Şahinoğlu vurğuladı ki, hərbi sənaye kompleksinin Trampı İranla müharibəyə sövq etməsinin səbəbi bilinmir: "Lakin Trampın özü İrana qarşı sərt siyasət yürüdüb. O, başqa bir açıqlamasında bildirirdi ki, İran bizimlə zarafat etməsin. Bu nəyə işarə idi? Son günlər körfəzdə Səudiyyə Ərəbistanı və Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin tankerlərinə hücum olub. ABŞ şübhələnir ki, bu hücumların arxasında İranın dəstəklədiyi silahlı qruplar var. Sanki Tramp da demək istəyir ki, İran ABŞ-ı təxribata çəkir. Əlbəttə ki, Trampa təsir edən bir qüvvə də ölkə daxilindəki hərbi sənaye kompleksidir. Çünki hərbi sənaye kompleksinin əsas məqsədi təkcə ABŞ-da yox, bütün dünyada məhsullarını satıb gəlir əldə etməkdir. Hərbi məhsulların da satılması üçün ondan istifadə edilməlidir. Misal üçün, Rusiya Suriyaya ona görə müdaxilə etdi ki, ilk olaraq Əsədi qorusun, digər məqsədi isə modern silahlarını müharibə şəraitində sınaqdan keçirsin. Bu işi ABŞ hərbi sənaye kompleksinin başında duran şəxslər də həyata keçirmək istəyirlər. Sadəcə olaraq, onlar hesablamırlar ki, İranla müharibə hamıya baha başa gələ bilər. Ona görə də onlar nə qədər müharibə istəsələr də, səlahiyyət prezidentin əlindədir. Tramp onların qarşısını ala bilər, yetər ki, onun belə bir istəyi olsun". 
 
Politoloq Elşad Mirbəşiroğlu bildirdi ki, İranla bağlı 2006-cı ildə müharibə şəraiti yetişmişdi: "Hətta həmin dövrdə heç kimdə şübhə qalmamışdı ki, ABŞ İrana zərbələr endirəcək. Amma nəticədə gördük ki, ABŞ-la İran arasında hər hansı qarşıdurma baş vermədi. Hesab edirəm ki, bu dəfə də ABŞ-la İran arasında gərginlik hərbi qarşıdurma vəziyyətinə keçməyəcək. Bunun səbəblərindən birincisi odur ki, belə qarşıdurma baş verərsə, bu ABŞ-ın özü üçün də uzunmüddətli bir müharibə ola bilər. Çünki İran da kifayət qədər potensiallı bir ölkədir və bu baxımdan müharibənin qısa zaman kəsiyində ABŞ-ın qələbəsi ilə başa çatacağını düşünmək sadəlövhlükdür. Ən azından İran İraq deyil. ABŞ regionda kifayət qədər yüklüdür. Yəni Suriya məsələsi ABŞ üçün açıqdır. Bundan başqa Amerika Əfqanıstanda hərbi mövcudluğunu saxlamalıdır, İraqda hərbi kontingent mövcuddur. Yəni bütün bu yüklərin olduğu bir şəraitdə yeni bir yük ABŞ üçün arzuolunan olmayacaq. Digər məsələ isə ondan ibarətdir ki, hərbi qarşıdurma baş verərsə, bu, bütövlükdə region ölkələrinin ərazilərində, xüsusilə İraqda çox böyük gərginliyin yaranacağı ehtimalının artırar. Hesab edirəm ki, bütün bu hesablamaları və digər məqamları nəzərə alaraq ABŞ hərbi qarşıdurmanın baş verməsinə getməyəcək".

E.Mirbəşiroğlu əlavə etdi ki, ABŞ-la İran arasında gərginliyi şərtləndirən, təkcə hərbi sənayesinin istəyi deyil: "Amma bu amili də kənara qoymaq mümkün olmur. Çünki belə müharibələr zamanı hərbi sənaye əlavə böyük gəlirlər əldə edir. Digər yandan, hərbi texniki təchizatda bir yenilənmə baş verir. Köhnə silahlar bir növ dövriyyəyə buraxılmış olur və onun yerini yeniləri tutur. Yəni bu amilin kifayət qədər nəzərə alınması vacib olan məsələdir. Amma hesab edirəm ki, daha ciddi məqamlar mövcuddur. Birincisi, nəzərə almaq lazımdır ki, ABŞ regionda özünün strategiyasını istədiyi şəkildə həyata keçirə bilmir və bunda İranı günahkar görür. Digər bir məqam isə odur ki, ABŞ-ın regiondakı yaxın müttəfiqləri bu gərginlikdən öz payını almaq istəyir. Bu mənada Səudiyyə Ərəbistanını, İsraili xüsusi qeyd etmək olar. Hesab edirəm ki, bu amillərdən asılı olaraq, ABŞ-ın, İrana qarşı müharibə imitasiyası yaratmaqla, Rusiya ilə hansısa sövdələşməyə getmək niyyəti də ola bilər".

Demokratikmusavat.com

Xəbər Lenti

Azərbaycanda toyda dava düşdü: bıçaqlanan var

Göyçayda 35 yaşlı kişi ürəyindən bıçaqlandı

Mariya Zaxarova: Mən Bakını çox sevirəm

Günün qoroskopu: Xırda səhvlər və yarımçıq işlərə yol verməyin

Onlar da evləndi - FOTO

Bakıda 52 yaşlı kişi binadan yıxılıb ödü

“Baladadaşın toy hamamı”na yığışacaqlar

Azərbaycanlı müğənni iki ay sonra yenidən toy etdi

“Yaşlandıqca qadına ət lazımdır” - Röya

Zelenskidən Donbasla bağlı gözlənilməz bəyanat

Sabirabadda dəhşətli intihar

Hindistandan ABŞ-ı qəzəbləndirəcək addım

Ukrayna ilk dəfə futbol üzrə dünya çempionu oldu

Lənkəranda "Nissan" yanıb

Əfqanıstanda "Taliban"ın 25 silahlıları öldürülüb

Füzulidə 15 ha biçilməmiş taxıl sahəsi yanıb

Dəməşqdə partlayış baş olub

Millimizdən heç-heçə

"Qəbələ"dən ikinci transfer

"Qarabağ" "Səbail"ə qalib gəldi

"Real"dan "Atletiko"ya

"Qəbələ"nin Türkiyədəki ilk rəqibi açıqlandı

"Fənərbaxça"da yeni yarımmüdafiəçi

Leonardo PSJ-yə qayıtdı

"Qəbələ" ilk transferini etdi

Sudanın sabiq prezidenti məhkəmə qarşısına çıxacaq

Bakı - Şarm əl - Şeyx - Bakı birbaşa çarter reysi açılıb

Alim Qasımov kilsədə azan oxudu - VİDEO

Alim Qasımov kilsədə azan oxudu

Dünyanın ən rəqabətqabiliyyətli şəhərlərinin reytinqi açıqlanıb

“İnsanlara kömək etdim, tanrı da mənə ikiqatını verdi” - Ronaldu

Sankt-Peterburqda azərbaycanlının avtomobili gözü qarşısında qaçırıldı

Qurban Qurbanovun oğlu “Qarabağ”ın əsas heyətində

Poroşenko ilə bağlı vacib qərar

“Faytonçu” Nazim: Kişi bir dəfə evlənər, boşanmaz

Gürcüstan parlamentinin I vitse-spikerindən “Keşikçidağ” bəyanatı

Goranboyda kombayn, Sabirabadda traktor qoşqusu yanıb

Bakı Konqres Mərkəzində məzun gecəsi keçirilib - FOTO

Deputat: Heydər Əliyev xilaskar missiyasını şərəflə yerinə yetirdi

Güzəştli vergi tutulan ölkələrin və ərazilərin yeni siyahısı

“Niyə anam məni yaltaq doğmayıb?” - Nadir Qafarzadə

Bal ayına 120 min xərclədilər

Koçaryanın işi ilə bağlı Apellyasiya qərarı gələn həftə elan edilə bilər

Səudiyyə husilərin mövqelərinə hücum edib

ABŞ və Polşa hərbi əməkdaşlığı genişləndirir

Honq Konq ekstradisiya qanun layihəsini təxirə salır

Məhəmməd Rəhmanifər: Uşaqların evdə də ana dilində danışmasını istəmirlər

Pentaqon: Türkiyə müttəfiq mövqedən çıxış etmir

Tehran məhkəməsi türk fəalın həbs və məhrumiyyət cəzasını qüvvədə saxlayıb

Tramp: seçkilərdə qalib gəlmədiyim halda bazar çökəcək

İran Azərbaycanı və Tehranda Abbas Lisaniyə dəstək məktubları yazılıb

Kreditlər haqqında maraqlı faktlar

Makrondan Türkiyə ilə bağlı skandal sözlər: "Ankara buna son qoymalıdır"

Somalidə partlayış nəticəsində 8 nəfər öldü

Tanınmış rejissor dünyasını dəyişdi

"Milan"ın əfsanəvi futbolçusu baş direktor təyin olundu

Masazır sakininin həyətindən çətənə kolları götürüldü

Bekhem İkardini Amerikaya aparmaq istəyir

Türkiyədə sabiq deputatın qohumlarının torpaq davası: 4 nəfər öldürüldü

Təyyarə aviaşou zamanı çaya düşdü: ölən var - VİDEO

Gürcü kilsəsi ABŞ səfirini ittiham etdi

Ermənistanda kənd icmasının başçısı güllələndi

Rusiyada azərbaycanlını vəhşicəsinə döyən qrup üzvlərinə hökm oxundu: 55 il - FOTO

Ruslar “Çernobıl” serialına niyə bu qədər ağrılı reaksiya verirlər?

Rusiyada attraksiona minən 8 yaşlı qız öldü

Deputat: "Milli Qurtuluş Günü Heydər Əliyev əzəmətinin təntənəsidir"

ABŞ-da sabiq senator öldürüldü: 48 yaşlı rəfiqəsi həbs edildi

Bakıda turistlərin qaldığı mənzildən oğurluq edən qadın saxlanıldı

Keniyada partlayış: 8 polis öldü

Çində güclü yağışlar 61 nəfərin ölümünə səbəb olub

Türkiyəlini soyan azərbaycanlılara hökm oxundu - Ukraynada

Antalyada qəza: 7 turist yaralandı

Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva: "Əsas hədəfimiz, savadlı və müasir düşüncəli gəncliyin yetişməsidir"

“Hər bir peşədə biqeyrət olacaq” - VİDEO

Ramil Usubov müavininin qardaşı oğluna vəzifə verdi

Miqrantlar Trampı tənqidi şüarlarla təbrik etdilər

"Beşiktaş"dan Şürleyə rəsmi təklif

Montella klubunda qalacaq

"Tanınmış olmasaydım, daha pis şərhlər yazardım"

Fil fermeri öldürdü

Dünya çempionu həbs edildi - SƏBƏB

Putinlə Ərdoğan arasında “ayaqüstü” söhbət

Tranzit nömrəli avtomobillər artıb - Sürücülər bu “hiylə” ilə rüsumlardan yayınırlar - FOTO

Osakada G20 ölkələri liderlərinin sammitini 25 minədək polis qoruyacaq

Gəncədə evdən oğurluq edən keçmiş məhkumlar saxlanıldılar - FOTO

Novruz Məmmədov Asiyada Qarşılıqlı Fəaliyyət və Etimad Tədbirləri üzrə Müşavirənin V Zirvə toplantısında iştirak edib - FOTO

Keçmiş nazir mülk davasına başladı - Şirkəti məhkəməyə verdi

Bakıda Baku Food Fest-in yubiley sezonu açıldı

AzTV proqramın bağlanmasına aydınlıq gətirdi

Braziliya millisində ağır itki

Leonardo yenidən PSJ-də

Ruslarla qaraçılar arasında kütləvi dava: ölən və yaralananlar var - VİDEO

"Heydər Əliyevin Azərbaycanda rəhbərliyi öz üzərinə götürməsi dövləti siyasi iflasdan, vətəndaş müharibəsindən və yenidən əsarət altına düşməkdən xilas etdi"

Bakıda peyda olan bu şəxslər kimlərdir?.. - "Bazarımızı öldürüblər" - FOTO

Albiol La Liqaya qayıdır

Superkubokun vaxtı müəyyənləşdi

Elton valideynlərinin FOTOsunu paylaşdı

Müdafiə naziri: “Düşmən təxribatlarının qarşısı adekvat tədbirlər görülməklə alınmalı” - FOTO

“Ad günlərindən utanıram…”

Mübariz Qurbanlı: "Heydər Əliyev dövlətçiliyin möhkəmləndirilməsi üçün çox ciddi islahatlar həyata keçirib"

Ulduz futbolçunun evi qarət olundu

İdmançımız erməni rəqibini geridə qoyub Avropa birincisi oldu

Ankara və Bakı qardaşlaşmış şəhərlər olacaq

Sabah 38 dərəcəyə qədər isti olacaq

UEFA prezidenti: "Azərbaycan klubu Londonda oynasaydı, heç kim tənqid etməzdi"

Azərbaycan və Rusiya arasında sərhədyanı işgüzar əməkdaşlığın inkişafına dair dəyirmi masa keçirilib - FOTO

Frederiko yenidən "Neftçi"də - RƏSMİ

Azərbaycan XİN nazirlərin Vaşinqton görüşü barədə: "Ümid edirik ki, tərəflər daha konkret nəticələr əldə edəcəklər"

Günelin ev yalanını canlı yayımda BELƏ İFŞA ETDİ - VİDEO - FOTO

Elvin: "İndi özünü qız kimi aparan kişilər dəbdədir"

Putinin çinli həmkarına gözlənilməz hədiyyəsi - VİDEO

Ötən gün 31 cinayətkar saxlanılıb

24 il əvvəl 1 yaşında oxumuşdu, dünən isə toyunda - Aygünə sürpriz

Ailələrin gəldiyi çimərlikdə lüt gəzən kişini döydülər - VİDEO - FOTO

Dayədən ağlasığmaz əməl - FOTO

"Mən heç vaxt müğənni olmaram"- FOTO

Birinci vitse-prezidentin adından mərhum Həlimə Əliyevanın ailəsinə başsağlığı verilib

İradə Nigarın əri ilə - FOTO

Çində daşqınlar 19 nəfəri öldürdü

Müstəqil sosial müdafiə sisteminin qurucusu

Türkiyədə zəlzələ olub

Norveçdə biabırçılıq: keçmiş nazir üç miqrant kişini zorladı

Məşhur serialın aktrisası vəfat etdi

2 uşaq anası intihar etdi - Tik Tok-a görə - FOTO

"10 uşaq da doğmaq istəyirəm" - Oksanadan CƏSARƏTLİ AÇIQLAMA - FOTO

Səfir: "Azərbaycanın iştirakçısı olduğu enerji və nəqliyyat layihələri bütün region ölkələrinin inkişafına böyük töhvə verir"

Tünzalə: "Xəstə olduğum üçün məni xınaya çağırmırlar"

Nazir: "Heydər Əliyev öz xilaskarlıq missiyası ilə ölkəmizin müstəqilliyini qoruyub"

Bu il Tunisdə 4 mindən artıq miqrant saxlanılıb

Ornella Muti həbs edildi - 6 ay cəza

Berlində 3 min insan təxliyə edildi - Bombaya görə

Nazilədən Xoşqədəmə: "Məndən üzr gözləmə"

“Yeşilçam” ulduzu vəfat etdi

İstanbulda ticarət mərkəzində yanğın başlayıb

Akademik: "Heydər Əliyev Azərbaycanı parçalanmaq təhlükəsindən qurtardı"

Xoşqədəm məhkəməni uddu - Nazilə üzr istəyib təzminat verəcək

Tərtərdə top mərmisi aşkarlanıb - FOTO

Bakıda yol qəzası: 2-si uşaq olmaqla 5 nəfər yaralandı

İsmayıllıda 30 ha biçilmiş taxıl sahəsi yanıb

Osakada keçiriləcək G20 sammiti 25 mindən artıq polisin nəzarəti altında olacaq

Rusların qaraçılarla davası: Ölü və yaralılar var - VİDEO Həkim isbat edir

Mexiko yaxınlığında vulkan 5 kilometr hündürlüyə kül püskürüb

Belarusdan ölüm hökmünü ləğv etmək tələb olundu

Rusiyada təyyarə sərt eniş edib, xəsarət alanlar var

Ağcabədidə biçilməmiş arpa sahəsi yanıb

Dünyanın ən bahalı futbolçuları - TOP 10

Fuad Axundov: Ermənistan istorioqrafiya sahəsində informasiya müharibəsini uduzub - FOTO

Moskvaya uçan təyyarə Əlcəzairdə məcburi eniş edib

Beyləqanda 4 otaqlı ev yanıb

Biləsuvarda yanğın qeydə alınıb

Novruz Məmmədov Tacikistanın prezidenti ilə görüşüb

Ərəb koalisiyası husilərin mövqelərini bombalayıblar

Şəmkirdə 3 otaqlı evdə yanğın olub

Türkiyə prezidenti Tacikistana səfərə gəlib

Milli Qurtuluş Günü - Azərbaycanın firavan gələcəyinə, böyük perspektivlərinə doğru açılan yol

Kolumbiyada yaşayış evinin divarı uçub, ölənlər və yaralananlar var

Beynəlxalq Muğam Mərkəzin səhnəsində caz əhvalı davam edir - FOTO