AZ Ru En
Bir kərə yüksələn bayraq bir daha enməz

Azərbaycanla Pakistan arasında ticarət və biznes potensialı

  9

Hər hansı iki ölkə arasında iqtisadi və ticari əlaqələr onların münasibətindəki dinamikanı, mahiyyəti proqnozlaşdırmaq, təhlil etmək üçün sanki lakmus kağızıdır. Azərbaycanla Pakistan da ümumi tarixi, eyni dini dəyərləri bölüşür. Buna baxmayaraq, iki ölkə arasında ticarət dövriyyəsi cəmi 7,3 milyon dollardır.

Bakı ilə İslamabad gələcək 5 ildə bu göstəricinin 500 milyon dollara çatdırılması üçün əməkdaşlıq sazişi imzalayıb. Son onilliklərdə, yəni Azərbaycanla Pakistan arasında əlaqələrin qurulmasından bu yana onlar ticarət əlaqələrini ən yüksək səviyyəyə çatdırmağa çalışır. Ölkələr bunun üçün əllərindən gələni edir. Azərbaycanın 21-ci əsrin əvvəllərində böyük neft ölkəsinə, həmçinin iqtisadi cəhətdən güclü regional oyunçuya çevrilməsi iki ölkə arasındakı ticarət əlaqələrində yeni impuls olub. Ticarət münasibətlərini genişləndirmək məqsədilə Azərbaycan və Pakistanın İqtisadiyyat nazirlikləri arasında ikitərəfli investisiya əlaqələrinin inkişafı üzrə xüsusi işçi qrupu da yaradılıb. Son illərdə pakistanlı biznesmenlər Azərbaycana 4,2 milyon dollar investisiya qoyub. Azərbaycan iqtisadiyyatı pakistanlı biznesmenlər üçün bir çox sahədə böyük potensiala malikdir. Məsələn, idman məhsulları, dəri sənayesi, əczaçılıq, enerji, kənd təsərrüfatı ilə bağlı yüngül avadanlıqların istehsalı, kənd təsərrüfatı məhsullarının tədarükü sahəsi daxil olmaqla, bir çox sahədə birgə müəssisələr yaradıla bilər. Lakin 2018-ci ilin yanvar-iyun aylarında iki ölkə arasında ticarət dövriyyəsi 5,82 milyon dolar təşkil edib.

İki müsəlman qardaş ölkə Pakistanla Azərbaycan unikal ümumi tarixi, siyasi, dini dəyərləri bölüşür. Onlar arasında əlaqə hələ hər iki xalqın İran imperiyasının tərkibində olduğu zaman yaranıb.

Pakistan Azərbaycanın müstəqilliyini 1991-ci ildə (Türkiyədən sonra ikinci dövlət olaraq) tanıyıb. 1992-ci ildə iki dövlət arasında diplomatik əlaqələr qurulub. Pakistan Bakıda səfirlik açmış ilk ölkələrdəndir. İslamabadla Bakı arasında rəsmi diplomatik münasibətlərin qurulmasından sonra bu əlaqələr davamlı inkişaf edib. Bu gün onlar dərin və sıx qardaşlıq münasibətləri qurub və bu əlaqələr durmadan güclənir, inkişaf edir.

İki ölkənin rəhbərliyi və xalqı arasında isti münasibətlər var. Hələ 1995-ci ildə Pakistanın baş naziri Nəvaz Şərif Bakıya səfər etmiş, 1996-cı ilin aprelində isə Azərbaycanın mərhum prezidenti Heydər Əliyev İslamabada gəlmişdi. Bu səfərlərdən sonra iki ölkə arasında siyasi və iqtisadi əlaqələr daha da inkişaf etməyə başlayıb. İki ölkə bir-birini beynəlxalq arenada da dəstəkləyir.

1995-ci ildə Azərbaycanla Pakistan iqtisadi əməkdaşlığa dair saziş imzalayıb. Bundan sonra onlar arasında ticarət dövriyyəsi qeydiyyata alınmağa başlayıb. Bununla yanaşı, bu gün iki ölkə arasındakı Hökumətlərarası Birgə Komissiya ikitərəfli ticarət üçün yeganə strukturdur. Üstəlik, bu komissiya mövcud iqtisadi potensialdan tam istifadə edə bilmir. Başqa sözlə, Azərbaycanla Pakistanın iqtisadi potensialını nəzərə alsaq, ölkələr arasındakı hazırkı ticarət dövriyyəsinin qaneedici olmadığını söyləyə bilərik.

Məhz bu üzdən hər iki ölkə ticarət əlaqələrinin inkişafı üçün iş adamlarına müraciət edib. Bu gün Bakı ilə İslamabad ticarət dövriyyəsini biznes təcrübəsi və bazara çıxışla bağlı təcrübələrini bölüşməklə də artıra bilər. Azərbaycanın əsas məhsulu neftdir. Pakistanın isə enerji resurlarına ciddi ehtiyacı var. Odur ki, Pakistan Azərbaycan neft-qazı üçün potensial bazardır.

Rəsmi hesabata əsasən, hazırda Azərbaycanda 267 Pakistan şirkəti fəaliyyət göstərir və onların ölkəyə qoyduğu sərmayə 4,2 milyon dollardır. 2018-ci ildə iki ölkə arasında ticarət dövriyyəsi ötən illə müqayisədə 36% artıb.

Pakistanlı biznesmenlər Azərbaycanın kənd təsərrüfatı bazarını daha yaxşı öyrənməli və bu ölkəyə məhsulların ixracı üçün tərəfdaşlar tapmalıdır. Düzdür, Pakistan Azərbaycana pomidor, kartof, düyü, paltar tədarük edir. Amma cərrahi avadanlıqların və idman məhsullarının da ixrac imkanları araşdırılmalıdır.

Məlum olduğu kimi, Pakistan iqtisadiyyatı kənd təsərrüfatına əsaslanır və o, daha çox kənd təsərrüfatı məhsulları ixrac edir. O, regionun ən böyük düyü istehsalçısıdır və onun bu bazardakı payı daha da artır. Digər tərəfdən, Pakistan manqosu bütün dünyada məşhurdur. Düyü, manqo, pambıq və bir neçə kənd təsərrüfatı məhsulu Pakistan iqtisadiyyatının gücüdür. Bu gün düyü ilə manqo Mərkəzi Asiya regionuna və digər regionlara ixrac edilir. Doğrudur, bu işlə məşğul olan şirkətlərin sayı elə də çox deyil. Halbuki, hökumətlə, həmçinin ticarət-sənaye palatası ilə əməkdaşlıqla, bu sahıdə daha böyük işlər görmək olar. Bundan əlavə, Pakistan kartof, soğan, mərci, pambıq, əczaçılıq, cərrahi, tekstil məhsulları və s. ixrac edə bilər.

Pakistanın idman məhsullarının istehsalı potensialı da var və Azərbaycan bu sahədə də böyük bazardır. Çünki bu ölkədə çox sayda idman yarışı keçirilir.

Birgə müəssisələrin yaradılması və əməkdaşlıqla bağlı digər vacib sahə enerji sektorudur. Azərbaycan neft və digər enerji məhsulların böyük istehsalçısı, Pakistan isə ən böyük istehlakçılarındandır. Məhz bu üzdən iki ölkə bu sahədə əməkdaşlığa dair saziş imzalayıb. Bundan başqa, Bakı ilə İslamabad arasında maye qazının Pakistana ixracı ilə bağlı danışıqlar aparılır.

İki ölkənin biznesmenləri arasında görüşlərin, əlaqələrin genişlənməsi ikitərəfli ticarətin inkişafına töhfə verəcək. Pakistan Azərbaycan bazarında rəqiblərini əvəzləyə bilər. Yuxarıda qeyd etdiyimiz kimi, neft-qaz ehtiyatları sayəsində Azərbaycan iqtisadiyyatı kifayət qədər güclüdür. Bu üzdən, orada müxtəlif məhsulların qiyməti bir çox ölkədəkindən daha ucuzdur. Orada qiymətlərin sabit qalacağını söyləmək mümkündür.

Beləliklə, Azərbaycan Pakistanın yeni gəlir mənbələri tapmasına yardım göstərə bilər. Bu, Pakistanın iqtisadiyyatının güclənməsində vacib rol oynayacaq. Digər tərəfdən, Azərbaycan Pakistanın enerji sahəsinə investiya qoya bilər. Xatırladaq ki, rəsmi Bakı "Azərbaycan 2020: Gələcəyə baxış" şüarı ilə iqtisadiyyatını və ticarət yollarını şaxələndirir. O, Pakistanın istehsal etdiyi kənd təsərrüfatı və tekstil məhsullarına maraq göstərir. Buna görə Pakistan üçün böyük potensial meydana gəlir. Azərbaycan Pakistanın enerji sektoruna, Pakistan isə bu ölkənin yuxarıda qeyd olunan sahələrinə sərmayə qoya bilər. Bütün bunlar hər iki ölkənin biznesmenləri üçün yaxın gələcəkdə yaradılacaq imkanlardan asılı olacaq.

Daily Times, Pakistan
19.10.2018 

Müəllif: Muhamməd Asif Nur

(İngilis dilindən tərcümə - WorldMedia.Az)

Demokratikmusavat.com

Xəbər Lenti

Ruslan məşqlərə başladı

Yığmamız elit mərhələdə - FOTO

"Real"dan Navasa yeni müqavilə

Millimizin oyunundan FOTOlar

Tanınmış aktyor məktəb direktorunu döydü - Vəziyyəti ağırdır

Musiqi alətində ifa edən qeyri-adi canlılar tapıldı - VİDEO

"Prezident İlham Əliyevin Belarusa səfəri ikitərəfli münasibətlərin strateji xarakterə malik olduğunu bir daha təsdiqlədi"

DOST konsepsiyası və “e-sosial” internet portalının təqdimatı olub - FOTO

"Real" “kohnə” qapıçı ilə yeni müqavilə bağlayır

Putini İraqa dəvət etdilər...

"Beşiktaş"da ciddi itki - "Qalatasaray"a qarşı oynamayacaq

Bakıda mənzillər bahalaşdı

Hakim ağladı, Van Deyk qucaqlayıb, təsəlli verdi - VİDEO - FOTO

Yerli məşhurların YENİ FOTOLARI

Prezident İlham Əliyev FHN Akademiyasına yeni rəis təyin etdi

Azərbaycan final mərhələsində!

Vaşinqtonda ABŞ-Azərbaycan-Gürcüstan üçtərəfli əməkdaşlığı ilə bağlı müzakirələr keçirilib - FOTO

Əcnəbilərin Rusiyada müddətsiz yaşaması təklif olunur

Bu il narkotiklərlə əlaqədar 28 cinayətkar qrup zərərsizləşdirilib - FOTO

Kabildə nikah sarayında PARTLAYIŞ: 40 ölü

"Gələn il Vergi Məcəlləsinə dəyişikliklər beş istiqaməti əhatə edəcək"

Azərbaycanlı rüşvət verdi, rusiyalı prokuror işdən qovuldu

Bakıda və Abşeronda avtomobillərə qənim kəsilən şəxslər tutuldular

Bu da nazirliyin yeni loqosu - Saytın adı da dəyişdi - FOTO

Musiqi məktəbinin şagirdi New-Yorkda “Carnegie Hall”un səhnəsində çıxış edib - FOTO

Binəqədi rayonundakı yanğın hadisəsinə görə həbs edilən "JEK" müdiri azadlığa çıxdı

Qardaşı qızı ilə sevişərkən tutulan aparıcı ilə bağlı TƏƏCCÜBLƏNDİRƏN QƏRAR - VİDEO

“Nar” 4G şəbəkəsini genişləndirməkdə davam edir

"Yeni Azərbaycan Partiyasının hər bir üzvü bu günümüzün uğurlarının əsası olan Heydər Əliyev ideyalarının təbliğatçısıdır"

"Belarusun Dağlıq Qarabağ məsələsinin həllində ərazi bütövlüyü prinsipinə sadiq qalması status-kvonu saxlamaq istəyənlərə qəti cavab oldu"

Belçikada elə etiraz başladı ki, fövqəladə vəziyyət elan edildi

Bakıda adam öldürməyə cəhd edən şəxs saxlanıldı

Romada qaraçı mafiyasının villaları sökülür

Macarıstanın ikinci ən böyük qaz anbarında yanğın olub - VİDEO

Millimizin pley-offda rəqibi bəllidi

Röya ilə Abbas küsülü imiş - FOTO

Deputat: "Azərbaycan Prezidentinin Belarusa səfəri göstərdi ki, qarşılıqlı münasibətlərin böyük perspektivləri var"

Paşinyan təmas xəttindəki nisbi sabitlikdən DANIŞDI

İranlı rəsmi: "Urmiya gölünün bərpası üçün investisiya zəruridir"

Bir qrup hakim və ədliyyə orqanları işçiləri təltif edilib - SİYAHI

Prezident İlham Əliyev ali xüsusi rütbələr verdi - SİYAHI

"Barselona" PSJ-nin futbolçusunu transfer edir

“Hazırda həyatımda heç kim yoxdur” - Günel Zeynalova

"Futbolçu oyundan sonra sevgili olmaq təklif etdi" - 19 yaşlı qız hakim olmağın çətinliklərindən danışdı

Bitkoinin qiyməti 4500 dollardan aşağı düşüb

İbrahimoviç "Milan"a qayıdır - Agenti ilə danışıqlar başladı

Nazir: "Polietilen paketlər pulsuz olmayacaq"

Fatimə qızına ad günü etdi - VİDEO

Sevgilisinin şər atdığı oğlanı 99 illik həbsdən çəkdiyi SELFİ xilas etdi

Türkiyədə 92 hərbçi saxlanılıdı - SƏBƏB

Xatun: "Fatimə mənə barışıq təklif etdi" - VİDEO

"Yuventus"un transfer planı - 2 ulduz birdən

Muğam Mərkəzində İdris Mehdiyevin yaradıcılığı xatırlandı

"Erməni olduğu üçün onunla güləşəndə həyəcanlı idim" - Dünya üçüncümüz

“Uşaq vaxtı mənə “kukla” deyirdilər” - Gülnarə Xəlilova - VİDEO - FOTO

Aygünün sinə dekoltesi müzakirələrə səbəb oldu - FOTO

"Milan" Poqbanı transfer edir

16 yaşlı qız 44 yaşlı evli kişiyə qoşulub qaçdı - FOTO

İrandan Azərbaycana narkotik keçirilməsinin qarşısı alındı

Dünyada neftin qiymətini üç nəfər müəyyən edir - Bloomberg

Torpaq sürüşdü, qatar relsdən çıxdı - Ölən var, xəsarət alanların sayı isə 40 nəfərə çatıb

Prezident İlham Əliyev Rusiyanın Jurnalistlər İttifaqının sədrini qəbul edib - FOTO

"Leyli və Məcnun" haqqında - Mark Morrislə Bakıya və cəhənnəmə qədər...

Paraşütü açılamayan kişi qayalığa çırpılıb öldü - VİDEO - FOTO

Azərbaycan və Türkiyə Baş Qərargah rəislərinin görüşü keçirildi - FOTO

Prezident İlham Əliyev: "Azərbaycan və Türkiyə arasında hərbi sahədə əməkdaşlığın genişlənməsində birgə hərbi təlimlər böyük önəm daşıyır" - FOTO

"Üstümə su tökmüşdü..." - Rəhim Rəhimli

Prezident İlham Əliyev Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin Baş Qərargah rəisinin rəhbərlik etdiyi nümayəndə heyətini qəbul edib - FOTO

Peter Bense Bakıda "Awesome Piano" konserti ilə çıxış edəcək - VİDEO

“Nə varsa, götürürdüm” - 20 yaşlı oğrunun gecə 2-dən sonrakı “məharət”i - VİDEO - FOTO

Möhtəşəm cütlük Təranə Mahmudovanın caz gecəsində - VİDEO

16 yaşlı qız izləyici artırmaq üçün canlı yayımda cinsi əlaqədə oldu - FOTO

Millimiz Lixtenşteynə qarşı

Heydər Əliyev Fondunun dəstəyi ilə ərsəyə gəlmiş "Əbədi ezamiyyət" sənədli filmi Koreya Parlamentində nümayiş etdirilib - FOTO

"Aparıcılar özlərini mədəniyyətsiz və tərbiyəsiz aparırlar. Üstümə su tökmüşdü..." - Rəhim Rəhimli

Litva azərbaycanlı sahibkarlar üçün Avropa İttifaqına açılan qapı ola bilər

"Heç-heçə haqqında düşünmürük" - Kosovonun ulduzu

Kişi Brüsseldə "Allahu-Əkbər" deyib, polisi bıçaqladı

UEFA prezidenti cavab verdi - Uydurmadır

95 mərtəbəli binanın lifti 85-ci mərtəbədə qırıldı: içində olan 6 nəfər... - FOTO

ABŞ-dakı diasporumuz daha sıx birləşir - Amerika Azərbaycanlılarının Koordinasiya Şurası yaradıldı

“Əbədi ezamiyyət” sənədli filmi Koreya Parlamentində nümayiş etdirildi - FOTO

Günel 20 il əvvəl başına gələcəkləri yuxusunda görüb - 2 ay sonra... - VİDEO

Gülay qızı ilə gecə gəzintisində - FOTO

Millətlər Liqasında qrup mərhələsinə yekun vurulur

"Üfunətli nəfəsini yanımda çəkə bilmir..." - Elza cavab verdi

Ermənilərin NATO PA-da təxribatı baş tutmadı

Türkiyədə qəzaya uğrayan təyyarənin qalıqları altından 2 nəfərin meyiti çıxarıldı - FOTO

Millətlər Liqası: Əliyar Ağayevin idarə etdiyi oyunda sülh - VİDEO - FOTO

“Qaşımı almıram” - Röya Ayxandan MARAQLI AÇIQLAMA - VİDEO - FOTO

Ən ÇİRKLİ HAVASI olan ölkələr

Əməliyyat olunan Vüsalə: “Dözə bilmirdim”

"Çelsi"dən 20 yaşlı futbolçuya 70 milyon avroluq təklif

Hollandiyadan Almaniyada möhtəşəm geridönüş - VİDEO - FOTO

"Ərimə xəyanət etdiyim kişinin mağazası var" - Canlı yayımda ŞOK ETİRAF - VİDEO

Millimiz həlledici oyuna çıxır - YENİLƏNİR

Zakir Həsənov Türkiyə və Gürcüstanın Baş Qərargah rəisləri ilə üçtərəfli görüş keçirəcək

"Meydana qələbə üçün çıxacağıq" - Maksim Medvedev

Öz qızını övladlığa götürən ailəni DNT nəticələri ŞOKA SALDI - VİDEO - FOTO

Qurban Qurbanov: "Düşündüyümüz kimi alınsa, uğur bizim tərəfimizdə olacaq" - MÜSAHİBƏ

Türkiyədə qadın heykəlinə təcavüz etdilər - FOTO

"Deyirlər, qocalmısan, kimdi sənə pul xərcləyən” - VİDEO - FOTO

İdman şərhçisi canlı efirdə infarkt keçirdi - VİDEO

Çavuşoğlu və Quterreş ərəb jurnalistin qətl işini müzakirə ediblər

Yasamalda bina evində yanğın baş verib

Neymar “Real”a şərt qoydu: Ya mən, ya Ramos

Siyəzəndə “KAMAZ”la “Mercedes” toqquşub: ölən var

Salyanda körpü təmiri zamanı fəhləni maşın vuraraq öldürüb

İnquşetiyada zəlzələ baş verib

Bakıda yük avtomobili və “Daewoo” toqquşdu: 1 qadın ölüb

Ebru Gündeş kökəldi - FOTO

Suriya ordusu ölkənin cənubunda İŞİD-in son istinadgahını ələ keçirib

Portuqaliyada yol çöküb: 2 ölü - FOTO

Bakıda 74 yol kəsişməsində sarı tor çəkiləcək

"Qarabağ"ın legioneri millidə 90 dəqiqə oynadı

"Oyunumuzdan razı qalmadım" - Rəşad Sadıqov

Hollandiya, Norveç və Makedoniya növbəti mərhələdə

Hospitalda faciə: nişanlısını və polis zabitini güllələdi - VİDEO - FOTO

Qarakənd faciəsindən 27 il ötür

Qarakənd faciəsindən 27 il ötürс

Günün qoroskopu: Səmimi, qayğıkeş olmağa çalışın

İnək yol qəzasına səbəb olub, xəsarət alan var

Avropanın ən güclüsü olan azərbaycanlı yeniyetmə - Portret - FOTO

Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti Leyla Əliyeva Moskvada "Nəsiminin mənəvi irsi orta əsrlər Şərqinin tarixi-mədəni kontekstində" mövzusunda konfransın işində iştirak edib

Sevdiyi xanıma hisslərini etiraf edə bilməyən xalq artisti - Keçmişdəki mən - FOTO

Maşın piyadanı vuraraq öldürüb

Yaxın 10 ildə əmək bazarında durum necə olacaq?

Minik avtomobili yük maşınına çırpılıb, xəsarət alanlar var

Vətənpərvər Məmmədəli - Örnək - FOTO

Arzularının arxasınca gedən sənətçi - FOTO

"Tanınmaq üçün oxumuram" - FOTO

Koreyada vergi islahatı yanacağın qiymətinin enməsinə səbəb olub

Rüşvətdə təqsirləndirilən müdir: "Heç olmasa kişi qızı kimi düzünü danışaq..."

Aleksandr Lukaşenko: "Belarus və Azərbaycan həmişə etibarlı və strateji tərəfdaş olaraq qalacaqlar"

Qızıl-gümüş bazarında bahalaşma

Prezident İlham Əliyev: "Azərbaycan və Belarus arasında on milyonlarla dollarlıq müqavilələrin bağlanması gələcək üçün yaxşı göstəricidir"

Prezident İlham Əliyev: "Azərbaycan və Belarus arasında hərbi-texniki əməkdaşlığın kifayət qədər böyük həcmləri və genişlənməyə yaxşı meyli var"

İspaniya "Brexit" sazişini dəstəkləmək üçün şərt irəli sürüb

Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti Leyla Əliyeva Moskvada Nəsiminin büstünün təntənəli açılış mərasimində iştirak edib - FOTO

İranın daha üç fiziki və bir hüquqi şəxsinə sanksiya tətbiq edilə bilər

Bakıda xurma məhsulundan Aralıq dənizi meyvə milçəyi aşkar olunub - FOTO

Türkiyə ordusu İNANILMAZI BACARDI - FOTO

Aparıcıya vəzifə verildi

Diaspor fəaliyyətində qadınların rolu güclənir - Mini milli "matriarxat" nələr vəd edir?

5 nəfərin ölümündə təqsirləndirilən sürücünün məhkəməsi başladı